PB • 1 september 2025 13:38
Diepgaand rederneren met de 'Bloom Prompt'
Door GPT niet alleen een vraag te stellen, maar een compleet denkproces op te leggen, krijg je betere antwoorden. Niks nieuws aan de horizon, maar soms is het een beetje veel werk dit te optimaliseren per type vraag. Wil je ChatGPT concreet dwingen om dieper te graven en te redeneren vóórdat het een antwoord formuleert? Dan lijkt vooral bij GPT-5 de 'bloom prompt' makkelijk, en ook zeer effectief te te zijn voor net weer wat extra kwaliteit op de output.
De valkuil van de snelle vraag
Een standaardvraag geeft een model als GPT-5 de vrijheid om de kortste weg naar een antwoord te nemen. Dit leidt vaak tot resultaten die correct maar oppervlakkig zijn. Het model optimaliseert voor waarschijnlijkheid, niet voor diepgang. Het gevolg:
- Oppervlakkig — je krijgt de meest voor de hand liggende feiten.
- Weinig context — de onderliggende aannames en verbanden ontbreken.
- Minder bruikbaar — het antwoord is een begin, geen complete oplossing.
GPT-5 dwingen tot dieper denken
Standaard Vraag
- Optimaliseert voor het snelste, meest waarschijnlijke antwoord.
- Levert vaak een directe, maar ongenuanceerde conclusie.
- Risico op het overslaan van kritieke context en alternatieven.
Bloom Prompt
- Forceert een gestructureerde analyse in stappen.
- Verkent eerst het onderwerp vanuit meerdere cognitieve niveaus.
- Levert een goed onderbouwd en veel rijker antwoord op.
Praktische vuistregel: gebruik de Bloom Prompt wanneer je redenering, context en een doordachte conclusie nodig hebt, niet alleen een snel feitje.
Fundament: de Taxonomie van Bloom
De prompt is gebaseerd op de taxonomie van Benjamin Bloom, een model uit 1956 dat verschillende niveaus van denken beschrijft. Door GPT-5 langs deze niveaus te sturen, voorkom je dat het model direct naar de hoogste niveaus (creëren en evalueren) springt.
Het denkproces dwingt een analyse af op de volgende niveaus:
- Onthouden & Begrijpen: Wat zijn de basisfeiten en definities?
- Toepassen: Hoe werkt dit in een praktisch voorbeeld?
- Analyseren: Uit welke componenten bestaat het en wat zijn de relaties?
- Evalueren: Wat zijn de voor- en nadelen, sterktes en zwaktes?
- Creëren: Formuleer op basis van voorgaande stappen een conclusie of oplossing.
Veelgemaakte fouten
- Te brede vragen stellen → De prompt werkt het best met een afgebakende, specifieke vraag.
- Het denkproces negeren → De waarde zit in de analyse; lees deze om de uiteindelijke conclusie te valideren.
- Gebruiken voor simpele feiten → Voor vragen als "Wat is de hoofdstad van Frankrijk?" is deze methode overbodig.
De prompt in de praktijk
Het gebruik is eenvoudig. Je vervangt je directe vraag door de Bloom Prompt en plaatst jouw specifieke vraag in het daarvoor bestemde inputveld.
De structuur van de prompt zorgt ervoor dat de output voorspelbaar is. GPT-5 zal eerst de verschillende denkniveaus doorlopen en eindigt met een synthese die als antwoord op je vraag dient.
Je kunt de output verder verfijnen door expliciet te vragen om een eindconclusie in een specifiek format, zoals: "Sluit af met een management-samenvatting van 3 bullets."
Tot slot
Door de regie te nemen over het denkproces in plaats van alleen het resultaat op te vragen, ontgrendel je een dieper niveau van redenering in GPT-5. De Bloom Prompt is een krachtig instrument om van snelle, oppervlakkige antwoorden over te stappen naar diepgaande, goed onderbouwde inzichten die direct bruikbaar zijn.